Prochaska Włodzimierz

Prochaska Włodzimierz (1900-1992) – architekt. Zaprojektował i wybudował ok. 100 domów mieszkalnych i kilka obiektów przemysłowych.

• 
  Architekt Włodzimierz Prochaska.

Życiorys

Urodził się 15.04.1900 r. w Niepołomicach, ojciec Felicjan był poborcą celnym. Od 1905 r. do 1914 r. rodzina mieszkała w Krakowie, potem w Oświęcimiu, gdzie ojciec był naczelnikiem Urzędu Celnego.

Gdy wybuchła I wojna światowa, przerwał naukę w gimnazjum i zgłosił się do służby w Legionach. Walczył na froncie na Wołyniu. W 1917 r. wrócił do szkoły, zdał maturę i zapisał się na Wydział Architektury Politechniki Warszawskiej. W 1920 r. wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej.

W 1927 r. – otrzymawszy zlecenie na budowę domu pp. Sznuka i Grużewskiego – przeniósł się do Gdyni. W 1928 r. założył spółkę Biuro Architektoniczne Włodzimierz Prochaska, Stanisław Garliński, Tadeusz Jędrzejewski. W 1931 r. został architektem miasta. Od 1933 r. był radnym miejskim. W 1933 r. został członkiem zarządu TBO [Towarzystwo Budowy Osiedli], a rok później zwolniono go wraz z resztą zarządu (Henrykiem Jeziorowskim i Karolem Filarem) w związku z aferą gospodarczą.

W latach 1937-1939 był prezesem gdyńskiego oddziału Stowarzyszenia Architektów Polskich. Był wiceprezesem gdyńskiego oddziału Związku Legionistów i sekretarzem Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem.

W latach 1927-1939 zaprojektował i wybudował ok. 100 domów mieszkalnych, kilka obiektów przemysłowych oraz ok. 20 tys. m kw. stropów własnego wynalazku. Największą powierzchnię wykonał w magazynach portowych Bananas.

Zaczął od budowy domu mieszkalnego Grażyna przy ul. Świętojańskiej 83. Potem zbudował pensjonat Różany Gaj na Kamiennej Górze (dziś hotel Antracyt), dom Zygmunta Peszkowskiego na rogu skweru Kościuszki i ul. Żeromskiego oraz kamienicę inż. Kazimierza Krzyżanowskiego przy ul. Mściwoja 9. W 1930 r. postawił kamienicę mec. Leona Stankiewicza przy ul. Świętojańskiej 53 oraz 20 domów szeregowych Spółdzielni Budowy Mieszkań Ekonomicznych przy ul. marsz. Focha.

W latach 1930-1935 wspólnie z Tadeuszem Jędrzejewskim wybudował ciąg domów przy wschodniej i zachodniej stronie ul. Reja oraz domki TBO przy ul. Hetmańskiej i na Działkach Leśnych, ponadto szereg domów przy ul. Słonecznej na Witominie. W 1935 r. – budynek Pierwszej Gdyńskiej Fabryki Win, Soków Owocowych i Konserw Warzywnych Alojzego Nagórskiego, magazyn J. Fetera w porcie.

We wrześniu 1939 r. uczestniczył w kampanii wrześniowej, dostał się do niewoli. Po zwolnieniu zamieszkał w Zurychu, gdzie zgłębiał studia architektoniczne. Po wojnie osiadł w Gdańsku. Podjął pracę dydaktyczną i naukową na PG [Politechnika Gdańska] – przez wiele lat był kierownikiem Zakładu Projektowania Architektury Morskiej i Przemysłowej PG. W 1970 r. przeszedł na emeryturę, przeniósł się do Warszawy. Mając 86 lat, będąc profesorem zwyczajnym, obronił pracę doktorską o fundamentalnym znaczeniu Definicja architektury na tle przemian jej pojmowania, podziału zawodu na specjalności oraz prognozy.

Zmarł 17.02.1992 r., jest pochowany na Bródnie w Warszawie.

autorka: Małgorzata Sokołowska (2006 r.)