Nowotny Bogumił
Nowotny Bogumił (1871-1960). Komandor, szef Sekcji Marynarki Ministerstwa Spraw Wojskowych. Odznaczony Orderem Żelaznej Korony III klasy oraz Orderem Leopolda.
1871-1920
Urodził się 3.02.1871 r. w Wieliczce. 7.10.1890 r. rozpoczął służbę jako aspirant w austro-węgierskiej marynarce wojennej. Po przeszkoleniu w Poli, zimą 1891/1892 odbył praktykę na Morzu Śródziemnym. W marcu 1892 r. zdał egzamin na kadeta morskiego 2 klasy i na fregacie Saida wziął udział w dwuletnim rejsie na Ocean Indyjski i Ocean Spokojny. Po złożeniu egzaminu na kadeta morskiego 1 klasy i odbyciu stażu w 1895 r. awansował na podporucznika.
W listopadzie 1901 r. awansował na kolejny stopień, następnie pełnił służbę we flotylli rzecznej na Dunaju. W 1903 r. został przeniesiony na oficera broni torpedowej krążownika Kaiser Karl VI i odbył rejs do Chin i Japonii. Od czerwca 1903 r. przez dwa lata był komendantem ochrony konsulatu austro-węgierskiego w Pekinie. Później wrócił do służby na okrętach, w listopadzie 1913 r. został dowódcą torpedowca Trabant.
W czasie I wojny światowej w bitwie w cieśninie Otranto 3.12.1916 r. dowodził zespołem kontrtorpedowców. Później przez kilka miesięcy był komendantem twierdzy na wyspie Lussinpiccolo, a od lutego do końca kwietnia 1918 r. dowodził pancernikiem Erzherzog Karl VI i jednocześnie eskadrą okrętów tej klasy.
Na życzenie Jana Steczkowskiego, premiera rządu Rady Regencyjnej, w kwietniu 1918 r. został zwolniony ze służby i 18.06.1918 r. objął stanowisko szefa Sekcji Żeglugi Ministerstwa Przemysłu i Handlu, które zajmował do 30.10.1918 r. Następnie na polecenie gen. Tadeusza Rozwadowskiego wyjechał do Poli w celu zebrania i przywiezienia do kraju Polaków służących w marynarce austro-węgierskiej. W listopadzie gen. T. Rozwadowski polecił mu przejąć od Niemców tabor oraz przystanie żeglugi wiślanej.
Opracował i przedłożył gen. Stanisławowi Szeptyckiemu, szefowi Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, projekt utworzenia Polskiej Marynarki Wojennej. W dekrecie naczelnika państwa z 28.11.1918 r. o utworzeniu marynarki polskiej płk mar. Bogumił Nowotny został wyznaczony na szefa Sekcji Marynarki Ministerstwa Spraw Wojskowych. W marcu 1919 r. podał się do dymisji i 1.07.1920 r. został przeniesiony w stan spoczynku z prawem noszenia munduru.
1920-1960
Po odejściu z Marynarki Wojennej w 1919 r. został dyrektorem Towarzystwa Żeglugowego Sarmacja. Urzędował najpierw w Kopenhadze, a od 1922 r. w Gdańsku.
W 1925 r. skończył studia w wiedeńskiej Wyższej Szkole Handlu Zagranicznego.
W 1926 r. został konsultantem Banku Gospodarstwa Krajowego. Wkrótce wycofał się z życia publicznego, pozostając tylko członkiem Rady Głównej Ligi Morskiej i Rzecznej. W 1934 r. ze względów zdrowotnych opuścił Polskę. Wyjechał do Włoch i osiadł na stałe w Castel Gandolfo.
W latach II wojny światowej napisał wspomnienia, dotąd nie wydane drukiem. Ich fragmenty ukazały się w „Morzu”, „Naszych Sygnałach” i „Przeglądzie Morskim”. W ostatnich latach życia znalazł się w trudnych warunkach bytowych i musiał korzystać z opieki społecznej.
Zmarł 17.09.1960 r. w Castel Gandolfo i tam został pochowany. Odznaczony Orderem Żelaznej Korony III klasy oraz Orderem Leopolda. Na cmentarzu Marynarki Wojennej na Oksywiu znajduje się tablica poświęcona jego pamięci.
autor: Walter Pater (2006 r.)
