Dom czynszowy Opolanka

Autorzy projektu: Włodzimierz Prochaska i Tadeusz Jędrzejewski

Data budowy: 1930–1934

Lokalizacja: Gdynia – Kamienna Góra, ul. Piotra Skargi 9

• 
  Karta inwentaryzacyjna budynku przy ul. Piotra Skargi 9 pochodząca z czasów okupacji niemieckiej.
• 
  Dom czynszowy Opolanka – zdjęcie współczesne.
• 
  Dom czynszowy Opolanka – zdjęcie współczesne.
• 
  Dom czynszowy Opolanka – fragment elewacji.
• 
  Dom czynszowy Opolanka – fragment elewacji.
• 
  Dom czynszowy Opolanka – klatka schodowa

Architektura i historia

4.11.1930 r. w Wydziale Technicznym Oddziału Nadzoru Budowlanego Komisariatu Rządu w Gdyni wydano zezwolenie na budowę domu czynszowego Opolanka zaprojektowanego przez Włodzimierza Prochaskę i Tadeusza Jędrzejewskiego, absolwentów Politechniki Warszawskiej. Inwestorami była łódzka rodzina Dutkiewiczów – dr Wincenty z żoną Anną oraz ich córka, adwokat Wanda Dutkiewiczówna.

W niecałe 4 lata później, w sierpniu 1934 r., na południowym stoku Kamiennej Góry, u zbiegu ulic Piotra Skargi i Henryka Siemiradzkiego, został oddany do użytku wielorodzinny budynek mieszkalny, w części środkowej, od strony północnej – 3-kondygnacyjny, a od strony południowej 4-kondygnacyjny. Jego budowę prowadziła firma Inżynierowie budowy i architektury O. i E. Ungerowie oraz E. Jakubowicz.

Nazwa domu pochodzi od Opola Lubelskiego, w którym dr W. Dutkiewicz prowadził praktykę lekarską, i w którym przyszła na świat jego córka Wanda.

Budynek jest murowany, podpiwniczony, z płaskim dachem. Jego 3-kondygnacyjna, symetryczna elewacja frontowa zwieńczona została gzymsem. W osi występuje płytki ryzalit z pionowym pasmem okien klatki schodowej, tzw. termometrem. Dawniej, widniał nad nim napis OPOLANKA.

Po obu stronach ryzalitu elewacja podzielona została poziomymi pasami płytkich wnęk z 2 oknami, symetrycznie rozmieszczonymi na każdym z 3 poziomów. Naroża budynku mają formę opływową, zaakcentowaną dodatkowo półokrągłymi balkonami.

Budynek otynkowany jest na jasny, kremowy kolor harmonijnie łączący się z odcieniem delikatnego różu, którym pokryte są balkony i pasy łączące je z przeszklonym ryzalitem. Obecna kolorystyka elewacji wzorowana jest na oryginalnej.

Dom czynszowy Opolanka powstał jako budynek dochodowy, ale jego nietypowa, wolno stojąca, otoczona ogrodem, dynamiczna, jedyna w swoim rodzaju bryła w połączeniu z reprezentacyjnym usytuowaniem na osi widokowej otwierającej się na morze, nadaje mu willowo-pensjonatowy charakter, tak znamienny dla Kamiennej Góry.

Na każdej kondygnacji budynku znajdowały się po 2 mieszkania 3-pokojowe z łazienką, WC, kuchnią i służbówką. Na najwyższej kondygnacji, od strony południowej zaprojektowano 2-pokojowe mieszkanie z balkonem.

W 2008 r. budynek przeszedł gruntowny remont – okna klatki schodowej zostały wymienione na nowe, drewniane, jednak zadbano o zachowanie pierwotnych podziałów. Odtworzono także, na wzór oryginalnych, dębowe drzwi wejściowe.

Wśród elementów pierwotnego wyposażenia wnętrz zachował się świetlik umieszczony w dachu ze zbrojonym szkleniem i specjalnym mechanizmem otwierania, a także wystrój klatki schodowej z posadzką z szarego lastryka, 2-biegowymi schodami powrotnymi otoczonymi ażurową, metalową balustradą w kolorze pastelowego różu zakończoną drewnianą poręczą. Jasnoróżowe są również olejne lamperie, a na każdym piętrze na ścianie między mieszkaniami znajduje się nisza, w której dawniej umieszczone były rzeźby.

W dniu 31.07.1979 r. dom czynszowy Opolanka został wpisany do Rejestru zabytków pod numerem 972 (830).

autorka: Weronika Mojska (2020 r.)