Osiedle Robotnicze Witomino

Początek powstawania tego osiedla związany jest z decyzją Komisariatu Rządu z 1930 r. o likwidacji tzw. Chińskiej Dzielnicy – baraków postawionych nielegalnie na terenie budującego się portu. Pod kolonię robotniczą na Witominie przeznaczono 4 ha. Baraki mieszkalne przenoszono i ulepszano lub stawiano nowe, zgodnie z planem regulacyjnym. W ten sposób powstała kolonia 62 domów i 240 mieszkańców.

Po kilku latach zarząd TBO [Towarzystwo Budowy Osiedli] zaczął stopniową likwidację dzielnicy baraków. Akcję prowadzono przez przenoszenie zainteresowanych do domów wybudowanych na Witominie przy pomocy środków TOR [Towarzystwo Osiedli Robotniczych] oraz sprzedaży zainteresowanym posiadającym dostateczne środki do budowy stałych domów – parcel na Witominie na bardzo dogodnych warunkach i udzielanie pożyczek w cegle. Pozostałym mieszkańcom baraków, którzy nie posiadali środków, wydzierżawiono działki w Chwarznie.

W lipcu 1937 r. dokonano podziału 52 domów, 2 domy przeznaczając na domy społeczne (sklep Spółdzielni Spożywców, ochronka, 2 pokoje jako pokoje zebrań, czytelnie itp.). Oddano je w użytkowanie na podstawie umowy dzierżawy z zastrzeżeniem, że użytkownik będzie mógł nabyć dom po upływie 2 lat po cenie ustalonej w umowie. Warunkiem nabycia było m.in. należyte konserwowanie domu i regularne wywiązywanie się z przyjętych zobowiązań. Wpłata przez poszczególnego nabywcę na dom wynosiła 400 zł i suma ta miała zostać zaliczona na poczet kupna domu. Miesięczny czynsz za użytkowanie domu 2-izbowego wraz z ogródkiem o powierzchni 300-400 m² wynosił 23 zł, przy większych domach – 25 zł. Zgodnie z warunkami TBO przy przydzielaniu domów kierowano się zasadami: dochód nie mógł przekraczać 250 zł miesięcznie, nabywca musiał się wykazać zaświadczeniem pracodawcy, że jest pracownikiem fizycznym. Pierwszeństwo mieli pracownicy z liczniejszymi rodzinami, którzy zobowiązali się do zburzenia dotychczasowych baraków oraz byli od dłuższego czasu zatrudnieni w Gdyni.

autorka: Małgorzata Sokołowska (2006 r.)