Syndykat Dziennikarzy Pomorskich

Powstał 15.09.1920 r. w Gdańsku z inicjatywy red. Bolesława Kiełbratowskiego („Gazeta Gdańska”), red. Kazimierza Purwina („Dziennik Gdańsk”), red. Antoniego Brejskiego („Gazeta Toruńska”) i innych.

Prezesem został Leon Formański („Pielgrzym”). Siedzibą SDP [Syndykat Dziennikarzy Polskich] początkowo był Gdańsk, ale ustanowienie granicy państwowej z Wolnym Miastem Gdańskiem i Niemcami spowodowało, że została ona przeniesiona w 1921 r. do Grudziądza.

Szczególna sytuacja dziennikarzy polskich w Wolnym Mieście Gdańsku skłoniła ich do utworzenia w 1927 r. autonomicznego Koła Dziennikarzy Polskich. Koło to przekształciło się 22.02.1930 r. w SDP w Wolnym Mieście Gdańsku. Prezesem został red. Władysław Cieszyński. SDP (z siedzibą w Grudziądzu) ideowo był bliski sanacji, niepopularnej na Pomorzu.

Z inicjatywy dziennikarzy „Słowa Pomorskiego” i „Pielgrzyma” powstał więc w 1927 r. SDP Pomorza, zrzeszając 33 dziennikarzy z 18 pism. Prezesem został Michał Majerski („Pielgrzym”, „Goniec Pomorski”).

W 1930 r. oba syndykaty (SPD i SDPP) połączyły się w SDP.

W 1932 r. do SDP przyłączono gdyński „dziki” Morski Syndykat Dziennikarzy.

Specyficzne i szybko rozwijające się środowisko dziennikarskie Gdyni doprowadziło jednak do powstania gdyńskiego oddziału (koła) Związku Dziennikarzy RP, kierowanego przez red. W. Górnickiego – ref. prasowego Komisariatu Rządu w Gdyni, wiceprezesa SDP i członka Zarządu Głównego Związku Dziennikarzy RP. Z inicjatywy koła gdyńskiego SDP zorganizował 5-6.06.1938 r. w Gdyni zjazd SDP z udziałem dziennikarzy z Syndykatu Dziennikarzy Wielkopolskich i SDP w Wolnym Mieście Gdańsku – poświęcony miastu portowemu Gdyni.

Ostatnim prezesem SDP w okresie II RP był red. Konrad Oktawian Fiedler z Bydgoszczy – radny miejski. Red. W. Cieszyński został zamordowany 11.11.1939 r. w lasach piaśnickich, red. K. Fiedler zginął we wrześniu 1939 r. w Bydgoszczy, red. W. Górnicki zginął w powstaniu warszawskim.

autor: Ryszard Toczek (2009 r.)