Plaża – sztorm

Sztorm.

Turyści przyjeżdżający na plażę w lecie nie mają wielkich szans na zobaczenie prawdziwego sztormu. Sezon sztormów to późna jesień i zima. Sztorm to nie tylko fale rozbijające się o brzeg, ale także zjawisko spiętrzenia sztormowego polegające na podnoszeniu się poziomu morza przy brzegach wskutek przemieszczania przez wiatry mas wody. To właśnie podniesienie poziomu wody powoduje, że fale docierają znacznie dalej. Na Bałtyku zdarzają się wielkie sztormy. Mogą one spiętrzyć poziom wody o ponad 1,5 m. Taki sztorm zdarzył się w 1914 r., zdarzy się też z pewnością w przyszłości. W parę dni po sztormie „Gazeta Gdańska” (nr 7 z 15.01.1914 r.) opisywała te wydarzenia następująco:

„Na wybrzeżu bałtyckiem szalały w ubiegłym tygodniu burze, jakich nie pamiętają od 20 lat. Wzburzone fale morskie zniszczyły dobrobyt licznych rodzin włościańskich i rybackich. Zachodziły wypadki, że ludność gołe życie zdołala tylko ocalić. Pod Gdańskiem zalane zostały szerokie przestrzenie. Wody doszły aż do Sopotu zalewając całą miejscowość i grożąc obaleniem domu kuracyjnego. Podobne spustoszenia natrafić można także we wszystkich innych tutejszych miejscach kąpielowych. Kładki morskie po części są poniszczone, a nie mniej łazienki kąpielowe. Szczególnie w okolicy Orłowa fale morskie szalały. Rybacy całą noc bezustannie pracowali, aby uchronić przed zagładą swe sieci i łodzie”.

„W Jastarni Puckiej wicher północno-wschodni spowodował, że zalane są pola i sioła. W pobliżu Ceynowy (Chałup) półwysep w dwu miejscach jest przerwany. W samej wiosce smutnie wygląda. W niektórych miejscach woda stoi na metr wysoko, wskutek czego komunikacya między pojedynczemi zabudowaniami możliwa tylko w łodziach. Nie inaczej wygląda pod Kusfeldem (Kuźnicą). Mężczyźni z Ceynowy i Kusfeldu bezustannie starali się za pomocą worków z piaskiem utworzyć tamę, gdy tymczasem niewiasty z dziećmi unosiły w bezpieczne miejsca zapasy zimowe i wyprowadzały bydło”.

„W Jastarni Gdańskiej jest wschodnia i południowa część wioski zalana, a w jednym miejscu półwysep przerwany. Zniszczenie opanowało także cmentarz znajdujący się 200 metrów oddalony od Jastarni. Gwałtowne fale morskie co chwila odrywają masy ziemi, wypłukując w ten sposób resztki trumien i kości ludzkich”.

autor: ze zbiorów Instytutu Oceanologii PAN (2005 r.)

Bibliografia:

Plaża przewodnik użytkownika, red. J.M. Węsławski, M. Szymelfing, J. Urbański, Center of Excellence for Shelf Seas Science, Instytut Oceanologii PAN, Sopot 2005 r.