Kamienica Jana Mendlikowskiego, ul. Świętojańska 118

Autor projektu: Tadeusz Jędrzejewski

Data budowy: 1938-1939

Lokalizacja: Gdynia – Śródmieście, ul. Świętojańska 118

Karta inwentaryzacyjna budynku przy ul. Świętojańskiej 118 pochodząca z czasów okupacji niemieckiej.
Kamienica Jana Mendlikowskiego – zdjęcie współczesne.
Fragment elewacji.

Architektura i historia

6.07.1938 r., w Wydziale Technicznym Komisariatu Rządu w Gdyni, zatwierdzono projekt domu czynszowego przy ul. Świętojańskiej 118, zaprojektowanego przez Tadeusza Jędrzejewskiego, absolwenta Politechniki Warszawskiej (1928 r.).

Inwestorem był przedsiębiorca, właściciel wytwórni soków i firmy sprzedającej napoje alkoholowe, Jan Mendlikowski.

Budynek ukończono przed wybuchem II wojny światowej, jednak nie zdążono go otynkować. Prace budowlane nadzorował autor projektu.

Powstała okazała kamienica pierzejowa z lokalami handlowymi i bramą przejazdową na parterze.

Ten 5-piętrowy dom czynszowy, z ostatnim piętrem cofniętym od frontu i poprzedzonym tarasem na dachu, postawiono na betonowych fundamentach z dachem podwójnie pokrytym papą.

Budynek charakteryzuje się bezbalkonową, symetryczną kompozycją elewacji o 14 osiach z pionowymi, wąskimi oknami o pojedynczych ślemieniach. Część środkową, na linii wejścia zdobi wertykalny rytm 3 lizen. Koncepcja plastyczna kamienicy utrzymana została w nurcie umiarkowanego modernizmu, łączącego elementy tradycji klasycznej z funkcjonalistyczną dyspozycją bryły.

Kamienica została wykończona tynkiem szlachetnym z dodatkiem lśniącej w słońcu miki. Wystrój plastyczny fasady opiera się na geometrycznej grze pionowych, wąskich linii w kolorze szarym – lizen i pól międzyokiennych, oraz poziomych, szerokich pasów barwy białe oddzielających kolejne piętra budynku.

Wejście do budynku akcentuje uskokowy portal, który współcześnie został wykończony okładziną w kolorze czarnym.

Wystrój jasnej i przestronnej klatki schodowej kamienicy utrzymany jest w art décowskiej tonacji eleganckiej czerni i zgaszonej bieli. Posadzka poryta jest kamieniem dekoracyjnym – wapieniem Morawica, nazwanym także „marmurem świętokrzyskim”, w ciepłej beżowej kolorystyce. Ten sam rodzaj kamienia występuje na spocznikach i stopnicach dwubiegowych schodów powrotnych. Podstopnice i cokoliki przyścienne zostały pokryte czarnym wapieniem Dębnik. Balustrada schodów jest murowana, pełna, o opływowej w kształcie poręczy zamocowanej na ażurowych, metalowych słupkach.

autorka: Weronika Mojska (2020 r.)