Hajduk Teodor

Hajduk Teodor (1905-1999). Strażnik graniczny, urzędnik celny, działacz spółdzielczy i społeczny. Walczył w obronie Gdyni i Kępy Oksywskiej. Po wojnie działał w Radzie Nadzorczej Gminnej Spółdzielni Samopomoc Chłopska w Pogórzu, był radnym w Gromadzkiej Radzie Narodowej w Kosakowie. Za odwagę i zasługi wykazane na polu bitwy jego pododdział został wyróżniony Orderem Wojennym Virituti Militari. Wielokrotnie wyróżniany za działalność społeczną, m.in. złotym i srebrnym Medalem Zasłużonego Działacza Ruchu Spółdzielczego.

Życiorys

Urodził się 16.10.1905 r. w Mysłowicach. Tam też, w latach 1912-1919, uczęszczał do szkoły podstawowej (Volksschule). Po jej ukończeniu, aż do czasu powołania do wojska, pracował w Kopalni Węgla Kamiennego Mysłowice.

Powołany 17.10.1927 r. do 73. pułku piechoty w Katowicach, ukończył szkołę podoficerską w stopniu kaprala. Pod koniec służby wojskowej, jako wyróżniający się podoficer, został skierowany do tworzonych od 1928 r. formacji Straży Granicznej, z przydziałem 1.04.1929 r. do placówki w Szczepkowie-Borowym podległej Mazowieckiemu Inspektoratowi Okręgowemu Straży Granicznej. Następnie, w latach 1929-1930, podnosił kwalifikacje zawodowe w Centralnej Szkole Straży Granicznej w Górze Kalwarii. Po jej ukończeniu 1.02.1930 r. otrzymał nowy przydział do placówki w Mechelinkach podległej Komisariatowi Straży Granicznej w Gdyni w Pomorskim Inspektoracie Straży Granicznej.

W 1932 r. zawarł związek małżeński z Jadwigą Sporakowską, z małżeństwa tego urodziło się sześcioro dzieci: Hieronim, Czesław i Stefan, Henryk, Marian oraz Bolesław.

W placówce Straży Granicznej w Mechelinkach pracował do rozpoczęcia II wojny światowej. Na kilka dni przed jej wybuchem został zmobilizowany i wziął udział w walce z Niemcami jako sierżant i zastępca dowódcy w pododdziale strzelców granicznych 1. Morskiego Pułku Strzelców. Walczył w obronie Gdyni i Kępy Oksywskiej, odnosząc poważne rany, których skutki odczuwał do końca życia. Za odwagę i zasługi wykazane na polu bitwy jego pododdział został wyróżniony Orderem Wojennym Virituti Militari. Od zaprzestania działań bojowych w rejonie Kępy Oksywskiej przebywał jako jeniec w niewoli niemieckiej.

Po zakończeniu wojny J. i T. Hajdukowie wrócili do Mechelinek i na zasadzie aktu kupna-sprzedaży objęli niewielkie gospodarstwo rolne w tej miejscowości. Hajdukowi, z powodu odniesionych ran w wojnie 1939 r. oraz utraty zdrowia, przyznano status i rentę inwalidy wojennego, z której po upływie 3 lat zrezygnował, podejmując 1.08.1950 r. zatrudnienie w Urzędzie Celnym w Gdyni, gdzie pracował aż do przejścia na emeryturę z końcem 1975 r.

Za swoje przekonania polityczne był w latach 1952-1956 szykanowany i prześladowany przez władze PRL [Polska Rzeczpospolita Ludowa]. Po zakończeniu pracy zawodowej ponownie przyznano mu status i rentę inwalidy wojennego.

Przez wiele lat działał w Radzie Nadzorczej Gminnej Spółdzielni Samopomoc Chłopska w Pogórzu, aż do czasu jej likwidacji. Był radnym w Gromadzkiej Radzie Narodowej w Kosakowie przez dwie kadencje.

Za działalność społeczną wielokrotnie wyróżniany, m.in. złotym i srebrnym Medalem Zasłużonego Działacza Ruchu Spółdzielczego.

Zmarł w Mechelinkach 4.09.1999 r., pochowany na Cmentarzu Parafialnym w Kosakowie, we wspólnym grobie z małżonką.

Syn Bolesław jest profesorem Instytutu Historii PAN i redaktorem naczelnym „Nautologii”, od 2006 r. członkiem zarządu Instytutu Kaszubskiego.

autor: Bolesław Hajduk (2006 r.)