Domy Mieszkalne ZUS

Autor projektu: Roman Piotrowski

Data budowy: 1934 r.

Lokalizacja: Gdynia – Śródmieście, ul. 3 Maja 22/24

• 
  Na pierwszym planie budynek Zakładu Ubezpieczeń społecznych, w głębi po prawej stronie Dom Mieszkalny ZUS – zdjęcie archiwalne.
• 
  Domy mieszkalne ZUS - zdjęcie współczesne.
• 
  Dom mieszkalny ZUS - fragment elewacji budynku przy u. 3 Maja - zdjęcie współczesne.
• 
  Fragment przyziemia elewacji.

Architektura i historia

6-kondygnacyjny budynek mieszkalny wzniesiony z myślą o pracownikach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [ZUS], podzielony jest na 3 klatki schodowe. 2 z nich, zachodnia i środkowa, pomiędzy którymi znajdują się 3 wejścia do pomieszczeń handlowych, umieszczone zostały na tej samej płaszczyźnie, wschodnia natomiast wysunięta została przed lico budynku. W odróżnieniu od pozostałych wnęk wejściowych, prowadzą do niej schody ograniczone od frontu murkiem, umieszczone równolegle w stosunku do ściany frontowej i wejścia. Zadaszone zostało ono wysuniętym narożem budynku, które opiera się na kwadratowej w przekroju podporze.

Cokół budynku na całej długości wykończony został brunatnymi, prostokątnymi płytkami z jasnymi fugami. Płytki te stanowią jedyny ciemny akcent kolorystyczny na elewacji. Nad nimi umieszczono okna parteru, które od kolejnej kondygnacji oddziela gładko opracowany pas, biegnący przez całą szerokość fasady budynku. Piętra od drugiego do piątego w głównej części budynku mają ciąg zabudowanych balkonów z metalowymi poręczami (nie obejmują one jedynie najbardziej wysuniętej na lewo osi okien), w jego wschodniej części natomiast narożne okna umieszczono od strony klatki schodowej.

Rzuty architektoniczne poszczególnych klatek schodowych różnią się od siebie. Wszystkie klatki są wyposażone w windę, jednakże w środkowej umieszczona została ona w innym miejscu niż w pozostałych – w „duszy” klatki schodowej. Same schody o 2-traktowym układzie ograniczone zostały balustradami pełnymi. Wykończono je czarnym kamieniem oraz dopełniono metalową poręczą. Elementem wspólnym dla wszystkich klatek są także płytki posadzkowe, tzw. gorseciki, tworzące romboidalne, brunatno-zielone wzory.

Budynek połączony został za pomocą zamkniętej półkoliście bramy z pierwotnie należącym do ZUS-u budynkiem biurowym, z którym koresponduje stylistycznie.

autorka: Aleksandra Migdał (2020 r.)