Derdowskiego Hieronima ulica

Przedwojenna nazwa ulicy w Gdyni-Śródmieściu, upamiętniająca Hieronima Derdowskiego (1852-1902) – poetę kaszubskiego i dziennikarza, autora słynnego wiersza: „Czujcie tu ze serca toni / Skład nasz apostolsci: / nie ma Kaszub bez Polonii, a bez Kaszub Polsci”.

Życiorys H. Derdowskiego

Hieronim Derdowski urodził się w powiecie chojnickim jako syn zamożnego gbura kaszubskiego. Pieczę nad jego wykształceniem miał stryj, ks. Jan Derdowski, a że bratanek nigdzie miejsca nie mógł zagrzać, musiał go ze szkoły do szkoły przenosić.

Został najpierw nauczycielem domowym, potem próbował księgarstwa w Poznańskiem, następnie dziennikarstwa w Chełmnie, wreszcie postanowił uczyć się gorzelnictwa. Skończyło się na wyjeździe na studia do Paryża. Gdy wrócił, zatrudnił go dawny znajomy z Chełmna, szef „Gazety Toruńskiej”. H. Derdowski pisał artykuły oraz redagował gazetę, gdy przyjaciel odbywał kary więzienne za „przestępstwa prasowe”. Potem – na zmianę – znów on przebywał w więzieniu.

Gdy zdobył popularność dzięki epopei kaszubskiej O panu Czorlińscim, co do Pucka do sece jachał, postanowił odmienić życie i poszukać literackiego szczęścia w Warszawie, potem w Petersburgu, Cieszynie, Krakowie, Lwowie, wreszcie sterany wrócił w rodzinne strony i do „Gazety Toruńskiej”. Mimo, że pisał dużo, utwory jego już nie miały takiego dobrego przyjęcia, a w pracy dziennikarskiej nie znajdował zadowolenia, bo ciągle prześladowano go procesami. Spakował się więc i pojechał za ocean.

Znalazł zajęcie w „Gazecie Narodowej” w Detroit, potem przeniósł się do Winony w stanie Minnesota. Dwa lata później nabył na własność gazetę „Wiarus” i sprowadził do Ameryki swoją dziewczynę z Golubia Pomorskiego. W 1933 r. w Komisariacie Rządu debatowano nad sprowadzeniem zwłok H. Derdowskiego do Gdyni.

autorka: Małgorzata Sokołowska (2006 r.)