Bank Gospodarstwa Krajowego - budynek

Autor projektu: Konstanty Jakimowicz

Data budowy: 1928–1929

Lokalizacja: Gdynia - Śródmieście, ul. 10 Lutego 8

• 
  Bank Gospodarstwa Krajowego – zdjęcie archiwalne.
• 
  Budynek Banku Gospodarstwa Krajowego (obecnie siedziba banku PKO SA) – zdjęcie współczesne.
• 
  Fragment elewacji budynku.
• 
  Oryginalne boczne drzwi wejściowe.
• 
  Fragment oryginalnej posadzki.
• 
  Fragment oryginalnej posadzki.
• 
  Oryginalne drzwi wewnętrzne.
• 
  Zachowana oryginalna lampa oświetlająca klatkę schodową.
• 
  Klatka schodowa.

Architektura i historia

Budynek Banku Gospodarstwa Krajowego, w którym obecnie mieści się bank Pekao SA, zlokalizowany przy ulicy 10 Lutego 8, zaprojektowany został przez warszawskiego architekta Konstantego Jakimowicza.

Gmach wyróżnia się symetrycznym i rytmicznym opracowaniem ściany bocznej oraz fasady głównej. Płaszczyzny obu ścian podzielone zostały za pomocą wysuniętych przed lico budynku cienkich, pionowych pilastrów przechodzących przez całą jego wysokość. Podtrzymują one również wysunięty z lica gzyms i wyznaczają osie budynku.

Elementem dekoracyjnym jest boniowanie, które wykonano poprzez poziome, delikatne nacięcia pilastrów, flankujących płaskie płyty kamieni. Zastosowane nacięcia tworzą ciekawe połączenie ze stalowymi elementami wykończeniowymi, powtarzającymi rytm pionów i poziomów, takimi jak balustrady drzwi balkonowych czy kraty zamocowane w oknach na parterze budynku. Kilka z krat okiennych uzupełnionych zostało kutymi inicjałami Banku, które umieszczono w 2 pionowych liniach, w niewielkim, kwadratowym polu, w środkowej części krat.

Kondygnacje budynku zaznaczone zostały przez rzędy okien oraz drzwi balkonowych o różnych wysokościach. Te ostatnie umieszczono w części środkowej drugiej i trzeciej kondygnacji. To rozwiązanie zastosowano także w fasadzie bocznej od strony ul. Zygmunta Augusta. Powtarza ona rytmiczny układ pilastrów rozdzielających osie okien.

Reprezentacyjny charakter budynku zadecydował o doborze materiałów wykończeniowych, takich jak ciemne żelazo i beżowy kamień oraz ich ascetycznym opracowaniu, w połączeniu z jasną płaszczyzną ściany.

autorka: Aleksandra Migdał (2020 r.)