Akwarium Gdyńskie

Akwarium Gdyńskie działa w Gdyni od 1971 r. Przez ponad 30 lat nosiło nazwę Muzeum Oceanograficzne i Akwarium Morskie Morskiego Instytutu Rybackiego w Gdyni. Jest to nowoczesny ogród zoologiczny, w którym podziwiać można ponad 1,4 tys. zwierząt wodnych i wodno-lądowych należących do ok. 200 gatunków z najróżniejszych zakątków kuli ziemskiej. Do największych atrakcji należy zachwycająca feerią barw rafa koralowa oraz takie okazy, jak rekiny przydenne, piranie czerwone, płaszczki słodkowodne, najmniejszy krokodyl świata – krokodyl krótkopyski, oraz najcięższe węże świata – anakondy zielone. Ważnym elementem aktywności Akwarium Gdyńskiego Morskiego Instytutu Rybackiego – Państwowego Instytutu Badawczego jest również działalność edukacyjna, której celem jest szerzenie wiedzy z zakresu biologii i ekologii morza oraz ochrony środowiska.

• 
  Fragment ekspozycji zatytułowanej Morza zimne, którą można oglądać w Akwarium Gdyńskim od kwietnia 2024 r.
• 
  Fragment ekspozycji zatytułowanej Morza zimne, którą można oglądać w Akwarium Gdyńskim od kwietnia 2024 r.
• 
  Fragment ekspozycji zatytułowanej Morza zimne, którą można oglądać w Akwarium Gdyńskim od kwietnia 2024 r.
• 
  Fragment ekspozycji zatytułowanej Morza zimne, którą można oglądać w Akwarium Gdyńskim od kwietnia 2024 r.
• 
  Fragment ekspozycji zatytułowanej Morza zimne, którą można oglądać w Akwarium Gdyńskim od kwietnia 2024 r.
• 
  Fragment ekspozycji zatytułowanej Morza zimne, którą można oglądać w Akwarium Gdyńskim od kwietnia 2024 r.
• 
  Fragment ekspozycji zatytułowanej Morza zimne, którą można oglądać w Akwarium Gdyńskim od kwietnia 2024 r.
• 

Początki historii Akwarium Gdyńskiego – lata 20. XX w.

Dzieje placówki, która nieodłącznie związana jest z historią MIR-PIB [Morski Instytut Rybacki – Państwowy Instytut Badawczy], rozpoczynają się 18.06.1921 r.

Wtedy to, w Helu, powstało MLR [Morskie Laboratorium Rybackie]. Jego pracownicy, w tym ówczesny adiunkt Kazimierz Demel, rozpoczęli kolekcjonowanie okazów przyrodniczych, które od 1924 r. prezentowano w gablotach i akwariach MLR. Pod koniec lat 20. ubiegłego stulecia zbiory liczyły już kilkaset okazów zwierząt i były prezentowane na różnych wystawach, np. w 1929 r. na Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu.

W latach 30. zbiory wystawiano w tzw. Muzeum Bałtyckim, które było jedną z atrakcji turystycznych ówczesnego Helu.

1932-1945

W 1932 r. MLR zostało przemianowane na Stację Morską, która na przełomie lat 1938/1939 została przeniesiona do Gdyni, do nowo wybudowanego gmachu przy dzisiejszej al. Jana Pawła II 1. Niestety, na skutek wybuchu II wojny światowej, nie zakończono budowy części budynku przeznaczonej na muzeum i akwarium.

W okresie powojennym w budynku Instytutu istniały trzy niewielkie sale muzealne i jeden pokój z akwariami. Kolejna zmiana przyszła w 1949 r., kiedy to Stację Morską przemianowano na Morski Instytut Rybacki.

Lata 50.

Do sprawy rozbudowy budynku i utworzenia właściwego muzeum oceanograficznego wrócono pod koniec lat 50. Wtedy to powstały pierwsze projekty techniczne. Ale do właściwych prac budowlanych i montażu ciągów akwaryjnych przystąpiono dopiero w 1969 r. Dużą rolę odegrał w tym inż. Jan Banaszak, będący ówczesnym kierownikiem Działu Inwestycji.

1971 r. – powstanie Muzeum Oceanograficznego i Akwarium Morskiego

W 1971 r. w ramach obchodów 50-lecia Instytutu nastąpiło otwarcie Muzeum Oceanograficznego i Akwarium Morskiego. Uruchomienie muzeum było możliwe dzięki wielkiej pracy kierowników placówki: Stanisława Kujawy oraz jego następcy – dr Kazimierza Siudzińskiego. W 34 akwariach pokazano zwierzęta i rośliny, zarówno morskie, jak i słodkowodne. W części muzealnej wystawiono okazy zbierane przez pracowników Instytutu od 1921 r. oraz podarowane przez kapitanów i marynarzy polskiej floty handlowej i rybackiej. Część ekspozycji ściennych z tamtego okresu można oglądać do dziś, gdyż nie straciły na aktualności. Mapa dna Bałtyku, stanowiąca centralną część w Sali Bałtyckiej, również pamięta początki muzeum.

Po 2000

Kolejne zmiany przyszły w 2003 r., kiedy to odnowiono przeszkloną rotundę budynku, dzięki czemu na pierwszym piętrze powstała bogata ekspozycja zwierząt żyjących wśród raf koralowych. Również w tym roku zmieniono nazwę placówki na Akwarium Gdyńskie. Dwa lata później do akwarium przybyły wielkie węże – anakondy zielone. Powstała również nowa sala z akwaterrariami. Można w niej oglądać zwierzęta żyjące na styku lądu i wody, np. niezwykłe ryby – poskoczki mułowe. Wraz z unowocześnieniem ekspozycji rozwinięta została działalność edukacyjna Akwarium. Powstały sala kinow–konferencyjna, a także laboratoria do prowadzenia zajęć wyposażone w mikroskopy i sprzęt komputerowy. Centrum Edukacji wzbogaciło się też o salę przedszkolną pełną morskich pluszaków, w której odbywają się zajęcia dla najmłodszych.

Akwarium Gdyńskie wciąż jest modernizowane, wzbogacane o nowe okazy i realizuje wydarzenia popularno-naukowe.

autor: Morski Instytut Rybacki (2024 r.)