Mohuczy Borys
Mohuczy Borys (1893–1966) – kmdr Marynarki Wojennej, kpt żeglugi wielkiej, kawaler Orderu Virtuti Militari. Początkowo służył w rosyjskiej flocie, następnie wstąpił do Polskiej Marynarki Wojennej, biorąc udział w wojnie polsko-bolszewickiej i dowodząc oddziałami bojowymi na Dnieprze i w Kijowie. W międzywojniu pełnił funkcje dowódcze i wykładowcze w Marynarki Wojennej, a po przejściu w stan spoczynku wyemigrował do Brazylii, zajmując się połowami morskimi i rzecznymi. Po powrocie do Polski w 1947 r. pracował w sektorze morskim i rybackim, pełnił funkcje inspektorskie i wykładowcze w szkołach morskich. Odznaczony rosyjskimi odznaczeniami bojowymi, Virtuti Militari V klasy oraz 3-krotnie Krzyżem Walecznych.
Dzieciństwo i edukacja
Urodził się 7.11.1893 r. na Witebszczyźnie, ojciec (inżynier komunikacji) był Polakiem, matka Rosjanką. Do gimnazjum chodził w Kronsztadzie, w 1914 r. ukończył Morski Korpus w Petersburgu i w stopniu gardemarina skierowany został do służby na krążowniku Gromoboj, na którym podczas I wojny brał udział w akcjach na Bałtyku. Ukończył Oficerską Szkołę Torpedową w Kronsztadzie i Oficerską Szkołę Radiotelegraficzną w Piotrogrodzie.
Służba w rosyjskiej marynarce i w III Korpusie Polskim
W służbie był jeszcze po wybuchu rewolucji październikowej do drugiej połowy 1918 r. Zdemobilizowany przez dowództwo Bałtyckiej Floty Rewolucyjnej, wstąpił do III Korpusu Polskiego na Ukrainie (późniejszy 19. Pułk Ułanów Wołyńskich).
Początki służby w Polskiej Marynarce Wojennej
W listopadzie 1919 r. przyjęty został jako porucznik do Marynarki Wojennej i skierowany do Modlina. W czasie wojny polsko-bolszewickiej służył we Flotylli Pińskiej, uczestniczył w bitwie pod Czarnobylem, następnie był dowódcą II Oddziału Bojowego na Dnieprze a w połowie kwietnia dotarł do Kijowa i objął dowództwo Kijowskiego Oddziału Bojowego.
Lata międzywojenne
W 1921 r. służył w departamencie dla spraw morskich, następnie został dowódcą ORP Generał Haller. W latach 1924-1925 w Kierownictwie Marynarki Wojennej był najpierw zastępcą, a potem kierownikiem wydziału regulaminów i wyszkolenia, a w następnych 2 latach wykładowcą w Oficerskiej Szkole Marynarki Wojennej.
Emigracja i działalność zawodowa
W 1933 r. przeniesiony został, w stopniu kmdr ppor., w stan spoczynku, tegoż roku otrzymał dyplom kapitana żeglugi wielkiej, a pół roku później wyemigrował do Brazylii, gdzie zajmował się organizacją połowów rzecznych i morskich.
Do Polski wrócił w 1947 r. Najpierw został dyrektorem ds. techniczno-eksploatacyjnych Morskiej Centrali Handlowej w Gdyni, potem dyrektorem zespołu rybackiego Państwowego Gospodarstwa Rybnego w Giżycku, pracował w Powszechnej Kasie Oszczędności w Gdyni i w Spółdzielni Rybołówstwa Ogniwo w Kwidzynie, a nawet w Spółdzielni Pracy i Usług Kolejowych w Gdyni.
Powrót do pracy w sektorze morskim
Do morza zbliżył się dopiero w 1956 r., gdy został inspektorem nawigacyjno-pokładowym Gdańskiego Urzędu Morskiego, a w latach 1957-1963 kierownikiem oddziału inspekcji statków rybackich. Wykładał także w Państwowej Szkole Morskiej i Państwowej Szkole Rybołówstwa Morskiego w Gdyni i był rzeczoznawcą Izby Morskiej.
Odznaczenia
Odznaczony rosyjskimi odznaczeniami bojowymi, Orderem Virtuti Militari V klasy, Krzyżem Walecznych (3-krotnie).
Rodzina
Był stryjecznym bratem Adama Mohuczego oraz bratem Aleksandra Mohuczego.
Zmarł 25.08.1966 r., pochowany został na cmentarzu Witomińskim.
autorka: Małgorzata Sokołowska (2006 r.)
