Małecki Antoni

Z Gdynia w sieci

Małecki Antoni (1889-1976) – farmaceuta, założyciel i właściciel pierwszej apteki w Gdyni, pierwszy prezes Towarzystwa Kupców Samodzielnych.

Apteka pod Gryfem – Antoni Małecki (w garniturze) z pracownikami.

Życiorys

Urodził się 19.11.1889 r. w Krerowie (powiat Środa Wielkopolska), szkołę średnią ukończył w Poznaniu, w 1909 r. rozpoczął praktykę apteczną w Poznaniu, kontynuował w Miłosławiu - uzyskując stopień pomocnika aptekarskiego.

4 lata później zapisał się na studia farmaceutyczne na uniwersytecie w Greiswaldzie – dyplomu jednak wówczas nie otrzymał, gdyż wybuchła I wojna światowa i studentów Polaków wcielono do armii pruskiej. Po powrocie do wolnej Polski podjął pracę w aptece w Wejherowie jako asystent, przygotowując się jednocześnie do zdania egzaminu przed Państwową Komisją Egzaminacyjną dla aptekarzy, działającą przy Uniwersytecie w Poznaniu.

W lutym 1920 r. otrzymał „świadectwo zdania egzaminu farmaceutycznego”, a dwa dni później tzw. aprobatę na aptekarza, wystawioną przez Ministerstwo b. Dzielnicy Pruskiej. W latach 1920-1921 był ponownie wcielony do w armii, biorąc udział w wojnie polsko-bolszewickiej.

Po demobilizacji wystąpił o koncesję na założenie apteki, dokument taki otrzymał – i 15.04.1922 r. otworzył Aptekę pod Gryfem.

W 1928 r. postawił w Gdyni kamienicę, przeznaczając parter na bardzo nowoczesną aptekę. Od początku włączał się aktywnie w społeczne życie miasta – w 1926 r. został członkiem Magistratu, spełniając funkcję „decernenta” czyli „kierownika działu” opieki społecznej i pożarnictwa.

W 1927 r, Rada Miejska wybrała go ponownie członkiem Magistratu. Starosta morski generał Mariusz Zaruski, na prośbę wojewody o wystawienie opinii, napisał: „Aptekarz Małecki jest człowiekiem pod każdym względem bez zarzutu”. Po wprowadzeniu ustroju komisarycznego, został członkiem Wydziału Miejskiego. Był współzałożycielem Towarzystwa Kupców Samodzielnych i jego pierwszym prezesem, przez wiele lat także radcą Izby Przemysłowo-Handlowej.

Z chwilą powstania Banku Gospodarstwa Krajowego wybrany został doradcą banku. Od 1926 r. do 1939 r. zasiadał w Radzie Nadzorczej Komunalnej Kasy Oszczędności.

W sierpniu 1939 r. otrzymał mobilizacyjne wezwanie do stawienia się w szpitalu garnizonowym w Toruniu – szpital ten w czasie ewakuacji został przejęty przez wojska niemieckie. Okupację przeżył w Warszawie.

Do Gdyni wrócił w kwietniu 1945 r. i natychmiast uruchomił zniszczoną aptekę, a od 1945 r. do 1948 r. był prezesem Izby Aptekarskiej.

6 lat później apteka przestała być jego własnością: w nocy z 8 na 9.01.1951 r., czyli natychmiast po uchwaleniu ustawy o upaństwowieniu aptek, tak zwane „trójki społeczne” składające się z aktywu rad narodowych i związków zawodowych, wraz z przedstawicielami Oddziałów Wojewódzkich Centrali Aptek Społecznych, przejęły 1522 prywatne i spółdzielcze apteki w całym kraju – a zatem także Aptekę pod Gryfem (wraz z wyposażeniem, lekami oraz pieniędzmi w kasie i na kontach), która odtąd nazywała się Apteką Społeczną.

Część domu A. Małecki musiał sprzedać, by zapłacić państwu tzw. podatek od wzbogacenia wojennego (wzbogacenie polegało przede wszystkim na tym, że w czasie wojny nie mógł spłacać zaciągniętego przed wojną kredytu), reszta została przejęta przez kwaterunek. Nowy zarządca zaproponował A. Małeckiemu funkcję kierownika w aptece, ale on nie zgodził się i wyjechał do Sierakowic.

Po przejściu na emeryturę przeniósł się do Sopotu. Pod koniec życia udało mu się odzyskać pokój we własnej kamienicy.

Zmarł 30.06.1977 r.

Spoczywa na cmentarzu Witomińskim.

W 1990 r. jego rodzina ponownie weszła w posiadanie apteki Pod Gryfem – prowadzą ją wnukowie.

autorka: Małgorzata Sokołowska (2006 r.)