< class="fadeup">

Dawno temu nad Bałtykiem. Gdynia lat 20. XX wieku w obiektywie Romana Morawskiego

Port gdyński i powstające wraz z nim miasto należą do najważniejszych polskich przedsięwzięć gospodarczych XX wieku. Dokumentacją wizualną tego procesu zajmowało się wielu fotografów z całego kraju. Jednym z nich był Roman Morawski (1883–1931). Ten handlowiec i fotograf przybył do Gdyni w 1921 roku. Niestety nie udało nam się ustalić jego wcześniejszych losów. Z ksiąg adresowych Lwowa wynika, że pracował tam handlowiec o tym imieniu i nazwisku, który prowadził sklep bławatny na ul. Sykstuskiej 2. Nie ma jednak pewności, czy chodzi o tę samą osobę.

Roman Morawski był prawdopodobnie pierwszym fotografem, który na stałe osiedlił się w Gdyni. Przy ul. Starowiejskiej 2 otworzył pierwszą w Gdyni hurtownię materiałów piśmienniczych i biurowych. W tym samym miejscu prowadził także hurtową i detaliczną sprzedaż wyrobów tytoniowych. Był jednym z założycieli Towarzystwa Kupców Samodzielnych w Gdyni. Oprócz handlu zajmował się również fotografowaniem. Przy Szosie Gdańskiej 71 (obecnie ul. Morska) prowadził zakład fotograficzny – formalnie zarejestrowany na jego żonę Sewerynę. Zmarł 12 listopada 1931 roku, został pochowany na Cmentarzu Witomińskim.

Jest autorem wielu pocztówek fotograficznych z widokami Gdyni, w tym również budującego się portu. W swoich pracach uwiecznił sceny z życia miasta i jego mieszkańców, rozwój Marynarki Wojennej RP oraz floty wojennej. Można też zobaczyć na nich ludzi, którzy tworzyli port i miasto – od bezimiennych robotników i marynarzy przez przedstawicieli administracji samorządowej po dostojników odwiedzających Gdynię. Na pocztówkach fotograficznych autorstwa Romana Morawskiego – których w zbiorach Muzeum Miasta Gdyni jest ponad 330 – można prześledzić, jak Gdynia przeistaczała się ze wsi w duży port i miasto.

Pewnym paradoksem jest to, że Romana Morawskiego, który stworzył setki fotografii, znamy jedynie z dwóch, niezbyt wyraźnych zdjęć zachowanych w zbiorach Muzeum Miasta Gdyni. Zarówno biografia fotografa, jak i jego wizerunek wciąż pozostają dla nas zagadką.

Kolekcja zdigitalizowanych obiektów towarzyszy wystawie "Dawno temu nad Bałtykiem. Gdynia lat 20. XX wieku w obiektywie  Romana Morawskiego" dofinansowanej przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Obiekty składające się na Kolekcję

    Montaż pierwszych dźwigów na nabrzeżu Szwedzkim

    Pogrzeb Antoniego Abrahama - kondukt na obecnej ul. Starowiejskiej

    Willa Jana Englichta przy ul. Bolesława Prusa

    Poświęcenie kamienia węgielnego pod budowę dworca kolejowego w Gdyni

    Jeden z pierwszych statków przy Łuszczarni Ryżu

    Holownik „Ursus” przy pomoście dawnego portu tymczasowego

    Taśmociąg do przeładunku węgla

    Widok od strony Oksywia na port tymczasowy

    Przeładunek węgla w porcie tymczasowym

    Początek budowy molo Węglowego w porcie gdyńskim

    Tymczasowy Port Wojenny i Schronisko dla Rybaków w Gdyni

    Żaglowiec „Lwów” oraz okręty w porcie tymczasowym

    Tereny na wysokości przyszłego molo Pasażerskiego i nabrzeża Duńskiego

    Widok od strony Oksywia na tereny przyszłego portu w Gdyni

    Pogłębiarka czerpakowa

    Pogłębiarka czerpakowa

    Widok w stronę Oksywia na tereny na których wybudowano port w Gdyni

    Pogłębianie akwenów w budującym się porcie

    Pierwsze dźwigi portowe w Gdyni - nabrzeże Szwedzkie

    Baraki u nasady dłuższego mola Tymczasowego Portu Wojennego i Schroniska dla Rybaków w Gdyni

    Budowa pierwszego magazynu portowego, na nabrzeżu Pilotowym (obecnie Fińskim)

    Kapitan Portu Władysław Zaleski przy pierwszej siedzibie kapitanatu

    Początek budowy Basenu Marsz. J Piłsudskiego. Urząd Celny przy ul. Centralnej

    Budynek Urzędu Celnego przy ul. Centralnej

    Budowa Łuszczarni Ryżu na nabrzeżu Indyjskim

    Budynek Urzędu Marynarki Handlowej przy ul. Centralnej

    Widok na budowę basenu Marsz. J. Piłsudskiego

    Początek budowy basenu im. Marszałka Józefa Piłsudskiego

    Zatopiony keson stanowiący podstawę falochronu przyszłego basenu Węglowego

    Budowa basenu im. Marszałka Józefa Piłsudskiego

    Początek budowy tzw. portu wewnętrznego

    Robotnicy na zatopionym kesonie wyznaczającym linię przyszłego nabrzeża

    Początek budowy tzw. portu wewnętrznego - przerwanie drogi między Gdynią a Oksywiem

    Początek budowy molo Węglowego w porcie Gdyni

    Port Wojenny na Oksywiu – basen Północny

    Widok Gdyni w rejonie dworca kolejowego oraz obecnych Działek Leśnych

    Budowa Koszar Marynarki Wojennej i Portu Wojennego na Oksywiu

    Budowa nabrzeża Szwedzkiego na molo Węglowym

    Budowa pierwszego magazynu portowego, na nabrzeżu Pilotowym (obecnie Fińskim)

    Zatapianie kesonu w rejonie ob. nabrzeża Polskiego

    Początek budowy molo Węglowego w porcie gdyńskim

    Budowa falochronu Północnego

    Opuszczanie skrzyni betonowej na wodę

    Zatopione kesony wyznaczające linię przyszłych nabrzeży Pilotowego i Polskiego

    Gmach Dowództwa Polskiej Marynarki Wojennej

    Pierwsza elektrownia portowa i most przeładunkowy

    Początek budowy molo Węglowego - pierwsza elektrownia portowa

    Poświęcenie kamienia węgielnego pod budowę dworca kolejowego w Gdyni

    Budowa dworca kolejowego - widok od strony obecnego placu Dworcowego

    Budowa dworca kolejowego - ujęcie od strony obecnej ul. Morskiej

    Panorama portu i miasta od strony obecnej ul. Morskiej

    Panorama budującego się portu w rejonie basenu Marsz. J. Piłsudskiego i obecnej ul. Polskiej

    Widok z Kamiennej Góry w stronę Oksywia

    Panorama Gdyni od strony Działek Leśnych

    Panorama Gdyni od strony portu - zabudowania w rejonie obecnej ul. Węglowej

    Widok ogólny Gdyni ze wzgórza Działek Leśnych

    Widok z pomostu w stronę Kamiennej Góry

    Widok ogólny Gdyni w 1925 roku

    Dworzec kolejowy - widok zza bocznicy kolejowej od strony obecnego placu Konstytucji

    Widok ogólny Gdyni - dworzec kolejowy

    Dworzec kolejowy w Gdyni - dziedziniec wewnętrzny

    Widok ogólny Gdyni z Kamiennej Góry w 1925 roku

    Członkowie Tymczasowej Rady Miejskiej w Gdyni

    Ujęcie z okna Magistratu na obecną ul. Starowiejską

    Gdynia - restauracja Augustyna J. Skwiercza

    Budowa kościoła p.w. Najświętszej Marii Panny przy obecnej ul. Świętojańskiej

    Stacja Emigracyjna w Gdyni

    Kapitan Portu Władysław Zaleski

    Budowa nabrzeża Śląskiego

    Plac prefabrykacji kesonów w porcie Gdyni

    Prom łączący Oksywie z Gdynią

    Stragany na rynku Kaszubskim

    Zdjęcie pamiątkowe w łodzi wiosłowej na gdyńskim wybrzeżu

    Fotografia pamiątkowa na brzegu morza w Gdyni

    Studenci z Kolonii Akademickiej na Grabówku

    Inspekcja budującego się portu w Gdyni

    Na gdyńskiej plaży

    Plaża gdyńska naprzeciw obecnego Muzeum Marynarki Wojennej

    Okręty flotylli rzecznej

    Orkiestra Marynarki Wojennej na pokładzie kanonierki „Komendant Piłsudski”

    Załoga trałowca ORP „Mazur“

    Załoga kanonierki ORP „Komendant Piłsudski”

    Dywizjon torpedowców, na pierwszym planie „ORP Krakowiak”

    Okręty w Tymczasowym Porcie Wojennym i schronisku dla Rybaków

    Ślizgowiec Morskiego Dywizjonu Lotniczego w Pucku na plaży gdyńskiej

    Uroczystość na jednym z okrętów stacjonujących w porcie tymczasowym

    Uroczystość wręczenia honorowej bandery załodze kanonierki ORP „Generał Haller”

    Transportowiec ORP „Wilja”

    Załoga trałowca ORP „Mewa”

    Pancernik wojenny „Bałtyk”

    Zbiórka żołnierzy Marynarki Wojennej

    Jeden z trałowców Polskiej Marynarki Wojennej

    Defilada Kompanii Honorowej MW na placu Dworcowym

    Kanonierka ORP „Komendant Piłsudski”

    Hydroplan Morskiego Dywizjonu Lotniczego w Pucku na plaży gdyńskiej, ok. 1926 r.

    Trałowiec ORP „Mewa”

    Konsekracja kościoła p.w. Najświętszej Marii Panny przy obecnej ul. Świętojańskiej

    Otwarcie pierwszej stacji benzynowej w Gdyni, przy obecnej ul. Węglowej

    Sprowadzenie prochów Juliusza Słowackiego

    Święcenie kamienia węgielnego- dworzec kolejowy w Gdyni

    Pogrzeb Antoniego Abrahama

    Nurkowie Polskiej Marynarki Wojennej na swojej pływającej bazie

    Wypadek w porcie gdyńskim, przewrócona pogłębiarka Traffic

    Poświęcenie sztandaru Towarzystwa Wojaków i Powstańców na Oksywiu

    Odsłonięcie pomnika Henryka Sienkiewicza na Kamiennej Górze

    Wizyta francuskich okrętów wojennych w Gdyni

    Wycieczka Ślązaków nad Polskie Morze

    Poświęcenie Tymczasowego Portu Wojennego i Schroniska dla Rybaków

    Wizyta Prezydenta RP Ignacego Mościckiego w Gdyni

    Wizyta marszałka Józefa Piłsudskiego w Gdyni

    Wizyta delegacji francuskiej w Gdyni

    Montaż pierwszych dźwigów na nabrzeżu Szwedzkim

    Pierwsza zagraniczna jednostka handlowa porcie gdyńskim, francuski statek „Kentucky”

    Szkuner ORP "Lwów"

    Szkuner szkolny ORP "Lwów" w porcie tymczasowym Gdyni

    Nurek Polskiej Marynarki Wojennej w gdyńskim porcie

    Motorówka patrolowa i torpedowiec PMW

    Szalupa okrętowa z marynarzami i cywilami na morzu

    Wizyta brytyjskich okrętów w Gdyni - okręt baza "Alecto"

    Nabożeństwo na pokładzie okrętu wojennego w porcie tymczasowym w Gdyni

    Okręt Marynarki Wojennej w Tymczasowym
    Porcie Wojennym i Schronisku dla Rybaków.
    W tle statek Kentucky

    Port Wojenny na Oksywiu - załoga torpedowca Mazur

    Jeden z torpedowców Polskiej Marynarki Wojennej

    Koszary Marynarki Wojennej na Oksywiu - ujęcie od strony obecnej ul.Śmidowicza

    Transportowiec "Wilija"

    Torpedowiec O.R.P. Mazur

    Torpeda przed hangarem w Porcie Wojennym na Oksywiu

    Transportowiec ORP "Warta"

    Transportowiec ORP "Wilja"

    Kanonierka ORP "Komendant Piłsudski"

    Kanonierka ORP „Komendant Piłsudski”

    Torpedowiec ORP „Mazur”

    Wieża transformatorowa przy elektrowni portowej

    Budowa portu w Gdyni

    Statek w porcie tymczasowym w Gdyni

    Marynarze marynarki wojennej w puckim porcie

    Łodzie rybackie w gali banderowej w Gdyni

    Budowa portu - holowanie i zatapianie skrzyni betonowej

    Holowanie skrzyni betonowej

    Budowa nabrzeża Szwedzkiego w gdyńskim porcie

    Początek budowy Molo Węglowego w gdyńskim porcie

    Budowa portu w Gdyni - początek budowy Molo Węglowego

    Początek budowy
    tzw. portu wewnętrznego

    Holowanie skrzyni betonowej

    Początek budowy tzw. portu wewnętrznego - zatapianie skrzyni betonowej

    Budowa portu w Gdyni

    Początek budowy molo
    Węglowego w porcie gdyńskim

    Początek budowy molo
    Węglowego w porcie gdyńskim

    Początek budowy molo
    Węglowego w porcie gdyńskim

    Początek budowy molo
    Węglowego w porcie gdyńskim

    Początek budowy Molo Węglowego

    Budowa Molo Węglowego w gdyńskim porcie

    Budowa nabrzeża
    Szwedzkiego
    na molo Węglowym

    Budowa portu w Gdyni - skrzynie betonowe

    Prefabrykacja skrzyń
    betonowych, z których
    budowano nabrzeża i falochrony

    Prefabrykacja skrzyń betonowych

    Początek budowy tzw.
    portu wewnętrznego

    Zatapianie skrzyni betonowej

    Prefabrykacja skrzyń betonowych,
    z przodu drewniany prom

    Budowa falochronu Północnego
    od strony Oksywia

    Żwirownia na Oksywiu

    Jeden z pierwszych statków przy Łuszczarni Ryżu

    Tymczasowy
    Port Wojenny
    i Schronisko
    dla Rybaków w Gdyni

    Transport drewna w porcie gdyńskim

    Most przeładunkowym na nabrzeżu Szwedzkim w Gdyni

    Francuski statek Pologne
    w porcie tymczasowym

    Prefabrykacja skrzyń betonowych; pływająca betonownia

    Budowa portu w Gdyni - skrzynia betonowa

    Budowa portu w Gdyni - skrzynia betonowa i tzw. pływająca betonownia

    Zatapianie skrzyni betonowej pod budowę fundamentów nabrzeża

    Holownik portowy na morzu

    Statek pasażerski brytyjski "Baltra" w porcie gdyńskim

    Początek budowy tzw. portu
    wewnętrznego - widok w stronę Oksywia

    Początek budowy tzw.
    portu wewnętrznego

    Pogłębiarka czerpakowa

    Budowa nabrzeża Duńskiego oraz mosty przeładunkowe na nabrzeżu Szwedzkim

    Tymczasowy Port Wojenny
    i Schronisko dla Rybaków w Gdyni

    Tymczasowy Port Wojenny
    i Schronisko dla Rybaków w Gdyni

    Nurek Polskiej Marynarki
    Wojennej przy pracy

    Dźwig pływający przy budowie nabrzeża
    Pilotowego (obecnie Fińskiego)

    Prace przeładunkowe
    na nabrzeżu Szwedzkim

    Hotel Polska Riwiera
    przy obecnej ul. Zawiszy Czarnego

    Budowa Urzędu
    Pocztowo-Telegraficznego
    przy ul. 10 Lutego

    Procesja Bożego Ciała przed kaplicą
    Sióstr św. Wincentego a Paulo

    Restauracja Augustyna
    Skwiercza przy obecnej
    ul. Starowiejskiej 1

    Restauracja Augustyna
    Skwiercza przy obecnej
    ul. Starowiejskiej 1

    Restauracja Augustyna
    Skwiercza przy obecnej
    ul. Starowiejskiej 1

    Drewniany pomost
    w miejscu obecnego
    molo Południowego

    Uroczystość na plaży strzeżonej
    przy Zakładach Kąpielowych

    Widok Gdyni z Kamiennej Góry

    Budowa Zakładów
    Kąpielowych przy
    promenadzie
    nadmorskiej

    Zakłady Kąpielowe w Gdyni

    Widok Gdyni z Kamiennej Góry

    Plaża pod
    Kamienną Górą

    Bulwar Nadmorski

    Dworzec kolejowy w Gdyni

    Widok na dworzec kolejowy
    od strony placu Dworcowego
    (obecnego placu Konstytucji)

    Widok na dworzec kolejowy od strony placu Dworcowego (obecnego placu Konstytucji)

    Widok Gdyni z Kamiennej Góry

    Restauracja Casino
    na obecnym skwerze Kościuszki

    Widok Gdyni z Kamiennej Góry

    Panorama portu i miasta
    od strony obecnej
    ul. Morskiej

    Widok na nadmorski fragment Gdyni od strony portu

    Widok z Kamiennej Góry - Hotel Kaszubski

    Widok na przystań rybacką
    w Gdyni od strony portu

    Panorama Gdyni od strony
    portu w rejonie dworca
    kolejowego i Grabówka

    Gdynia. Wybrzeże morskie

    Widok z Kamiennej Góry
    na port tymczasowy

    Widok z Kamiennej
    Góry w stronę portu
    tymczasowego i Oksywia

    Członkowie Tymczasowej Rady
    Miejskiej w Gdyni na zapleczu
    pierwszej siedziby magistratu

    Tymczasowe budynki Kapitanatu Portu, Urzędu Celne i posterunku

    Robotnicy pracujący
    przy prefabrykacji
    skrzyń betonowych

    Robotnicy budujący
    port wojenny na Oksywiu

    Nurek Polskiej Marynarki Wojennej

    Pochód ulicą Starowiejską w Gdyni

    Otwarcie pierwszej stacji
    benzynowej w Gdyni przy
    obecnej ul. Węglowej

    Defilada na ulicy 10 Lutego

    Uroczystość w pobliży portu wojennego w Gdyni

    Poświęcenie kamienia węgielnego
    pod budowę dworca kolejowego
    w Gdyni

    Uroczystość w pobliżu Tymczasowego Portu Wojennego i Schroniska dla Rybaków z udziałem generała Józefa Hallera

    Orkiestra Marynarki Wojennej na ulicy Starowiejskiej

    Pochód na Kamiennej Górze

    Wizyta biskupa chełmińskiego
    Stanisława Okoniewskiego w Gdyni

    Sprowadzenie prochów
    Juliusza Słowackiego
    do Polski, nabrzeże
    Śląskie portu gdyńskiego

    Marszałek Józef Piłsudski
    z wizytą na Helu

    Hydroplan Morskiego Dywizjonu Lotniczego z Pucka na gdyńskiej plaży

    Plaża gdyńska na wysokości zbudowanych w 1925 roku Łazienek Kąpielowych

    Na gdyńskiej plaży

    Członkowie pierwszej Rady Miejskiej

    Molo Węglowe

Zobacz pozostałe kolekcje